آشنایی با تکنولوژی و اصطلاحات صوتی و تصویری

● درباره codec
از مزایای یه Codec علاوه بر فشرده سازی فوق العاده و همینطور کیفیت قابل قبول نسبت به فیلم Uncompressed ، عمومی بودنش هم هست. یک مثال:
مثلا کارت یکی از دستگاهها به نام Canopus NX اصلا برای سری DV/HD ساخته شده . و جالبه که این شرکتها از Codec های خودشون استفاده می کنند.
در نظر بگیرید که کیفیت به هیچ وجه نباید بیاد پایین، یا اگر میآد پایین در حد کمتر از ۳ یا ۴ درصد باشه که محسوس نباشه، اما حجم باید نسبت به Uncompressed کمتر باشه. برای همین مثلا ما هیچ وقت از Codec ی مثل H.۲۶۴ استفاده نمی کنیم. و از کدک های خود شرکت که مثلا با نام Canopus HQ هستش استفاده می کنیم . دلیلش هم واضحه. چون خروجی کارمون، قراره روی Tape باشه و اصلا نیازی نیست از Codec ی استفاده کنیم که همه بتونن فیلم رو باهاش ببینن.
همه اینها رو گفتم که H.۲۶۴ نه تنها کدک بسیار مناسبی هستش بلکه Public بودنش بزرگترین مزیتشه. وگرنه کدک های نظیر H.۲۶۴ وجود دارند اما عمومی نیستند.
این بحث نه تنها درباره Mpeg۴ هستش بلکه توی Avi و نظایر اون هم وجود داره. مثلا شما ببینید که divX چقدر کدک محبوبیه و دیگه الان تقریبا حالت عمومی پیدا کرده برای همه، اما مثلا On۲ که اصلا Macromedia برای Flash Pro ۸.۰ با این شرکت قرارداد بست و On۲ Vp۶ رو برای خروجی فیلمهای Flash یا همون FLV در نظر گرفت، حالت عمومی نداره.
یعنی با اینکه مثلا On۲ VP۷ یکی از بهترین کدک هاست که حتی خودش رو رقیب H.۲۶۴ یا حتی بهتر از اون می دونه اما به دلیل عمومی نبودنش، قشر کمتری نسبت به DivX یا H.۲۶۴ ازش استفاده می کنند.


● HD یعنی چی؟
HD که از High Definition میاد بمعنی وضوح یا تفکیک بالاست! این اسم رو گذاشتن چون نسبت به تصاویر معمولی (SD یا همون Standard Definition) وضوح بیشتری داره!
خب این وضوح بیشتر یعنی چی؟ یعنی Resolution! یعنی تعداد پیکسلهای موجود در یک فضای مشخص! خب مسلما تو یه فضای معلوم هرچی pixel ها بیشتر باشه، شما تصویر رو با جزئیات بیشتری میبینین ! کجاست؟

▪ HD قراره در چند جهت رشد پیدا کنه...
اولیش در زمینه Home Video هستش که توسط Blu-Ray و HDDVD که دو فرمت اختراع شده توسط Sony و Toshiba هستن، گسترش پیدا میکنن! این دو جایگزین Home Video فعلی یعنی DVD خواهند بود! (در حال حاظر حدودا ماهی ۲۰ عنوان جدید برای Blu-Ray و ۵۰ عنوان جدید برای HDDVD به بازار عرضه میشه!)
دومین زمینه، HDTV هستش! یعنی Broadcasting تصاویر کانالهای تلویزیونی بصورت HD! که البته مستلزم داشتن تجهیزات لازم مثل HD Reciever و HD Ready TV هستش... همین الان کانالهای زیادی از کانالهای آمریکا و ژاپن HD هستن... که میشه به abc / ESPN / MSNBC / NHK / Tokyo-TV و ... اشاره کرد!
سومین زمینه، HD Gaming هستش! نسل هفتم کنسولهای بازی که عبارتند از XBOX ۳۶۰ و Playstation ۳ هر دو پشتیبانی HD دارن و شما اگه تلوزیونی داشته باشین که اچ دی باشه، میتونین بازیهای این دو کنسول رو بصورت HD انجام بدین!
چهارمین زمینه اصلی، HD Recording هستش که بواسطه HD Camcoder ها انجام میشه! درحال حاظر مثلا Sony در ایران ۳مدل Handycam عرضه کرده که قابلیت ضبط بصورت HD دارن! و شما میتونین خاطرات و فیلمهای شخصیتون رو با کیفیت HD ضبط کنین و توی HD Ready TV خودتون با بالاترین کیفیت و جزئیات ممکن، تماشا کنین!
خب... برخلاف DVD که یه استاندارد واحد یود، HD چند استاندارد مختلف داره که تفاوتشون در Resolution تصویر و Progressive/ Intelace بودن هستش! درواقع هر تصویری که از DVD رزولوشنش بیشتر باشه،‌ بنوعی HD بحساب میاد! ولی خب درجه های مختلفی دارن!

▪ استانداردهای معمول HD اینا هستن:
۴۸۰i/۴۸۰p/۵۷۶p/ ۷۲۰p/۱۰۸۰i/ ۱۰۸۰p
که البته عملا چون ۳تای اول همون DV هستن، HD های کاربردی خلاصه میشن به این ۳ تا:
۷۲۰p/۱۰۸۰i/۱۰۸۰p

▪ اما اینا یعنی چی؟
وجود i یا p در هرکدوم از این استانداردها، بمعنی Interlace بودن یا Progressive بودن تصویره!‌ یه نکته ای که خیلی ها قبول ندارن ولی شدیدا حقیقت داره، اینه که P بودن تصویر بر رزولوشنش ارجحیت داره! یعنی ۷۲۰p خیلی خیلی بهتر از ۱۰۸۰i هستش! از لحاظ کیفیت چیزی که به چشم میاد!اما عدد هر استاندارد یعنی چی؟ عدد هر استاندارد، نشون دهنده تعداد پیکسلهای موجود در عرض تصویره! یعنی ۷۲۰ تصویریه که عرضش (Y) برابر ۷۲۰ پیکسل هستش!
اما طولش چی؟ طول رو هیچوقت نمیدن! طول بر حسب نسبت تصویر و عرض محاسبه میشه! یعنی اگه شما ۷۲۰ پیکسل در عرض داری و نسبت طول به عرض تصویر (Aspec Ratio) برابر ۱۶:۹هستش، یعنی به ازای هر ۹ پیکسل در عرض، شما ۱۶ پیکسل در طول دارین! پس نهایتا برای ۷۲۰ پیکسل، ۱۲۸۰ پیکسل در طول حساب میشه! حالا مثلا برای ۱۰۸۰i با Aspec Ratio برابر ۱۶:۹ چقدر میشه رزولوشن نهایی؟ ۱۹۲۰x۱۰۸۰!

▪ مقایسه کلی بین DV و انواع HD!
High-Bandwidth Digital Content Protection یا همون HDCP یک نوع تکنولوژی مقابله با کپی رایت هستش!
این تکنولوژی فعلا فقط توسط DVI-D و HDMI منتقل میشه و باقی اتصالاتی که به نوعی میتونن HD باشن (D-SUB / Component Video) توانایی استفاده از این تکنولوژی رو ندارن!
خب اما دقیقا چیکار میکنه؟
کارش اینه که کپی رایت تصویر همراه با خود تصویره! یعنی فرض کن شما یه Blu-Ray Player داری! از اونور هم یه ‌Blu-Ray Recorder داری! میخوای این دو تا رو با HDMI بهم متصل کنی و فیلمت رو بدون کوچکترین افت کیفیت کپی کنی! اینجاست که Blu-Ray Recorder پیغام میده این تصویری که دارم دریافت میکنم HDCP Enabled هستش و اجازه ضبط کردن نداری!
خلاصه اش میشه اطلاعاتی که همراه تصویر منتقل میشه تا وضعیت کپی رایت تصویر ارسالی رو مشخص کنه!حالا مثلا شما میری ۸۸۰۰GTX بخری، روش نوشته HDCP Support!! یعنی چی؟ یعنی این VGA از HDCP پشتیبانی میکنه! یعنی شما اگه BD-ROM داشته باشی و بخوای Blu-Ray بزاری ببینی، و خب فیلمش کپی رایت داشته باشه، کارت گرافیک شما از پس این قضیه بر میاد که سیکنال تصویر رو جدا کنه و بفرسته به مانیتور! این میشه HDCP Support !
از اونور، ماینتور ها و TV هایی هستن که HDCP Support هستن! یعنی اینا میتونن مستقیم به منبع HD شما وصل شن و تصاویری که HDCP Enable هستن رو هم پخش کنن!
اگر مطلب قبلی HD Display رو خوانده باشی، یکی از بزرگترین مشکلات Dell ۲۴۰۷ پشتیبانی نکردن از HDCP توی ۱۰۸۰p هستش! یعنی شما تصویر ۱۰۸۰p روی DVI-D بهش بده که HDCP داشته باشه، هیچی نمیگیری از Dell ۲۴۰۷ !!


● Advanced Access Content System) AACS)
سیستم محافظتی ( یا شاید همون امنیتی ) که برای این دیسکهای Blu ray و HD DVD در نظر گرفته شده Advanced Access Content System) AACS) هست که جایگزین CSS در مورد DVD ها شده ... بهرحال این محتوا توسط Disney, Intel, Microsoft, Matsushita, Warner Brothers, IBM, Toshiba, Sony توسعه پیدا کرده است ... و بطور کلی به این صورت هست که برای هر پلیر کد و یه decryption Keys توسط اونهایی که مجوز اعطا میکنن تعریف شده و توسط دیسکها که خودشون مجهز به AACS هستند تایید میشن .... حالا اگه یکی بیاد این کدها رو پخش کنه AACS این قابلیت رو داره که اونها رو تشخیص بده و مسدودشون کنه و در دیسکهای بعدی قادر به اجرا کردن نباشن و حدس میزنم که اگه کسی بخواد کپی کنه اطلاعات مربوط به کدها و AACS کپی نخواهند شد و دیسکی که این اطلاعات رو نداشته باشه باز بلا استفادس...
البته سورس کدهایی که تحت جاوا نوشته شده قادر به کپی برداری کرده اما برای جلوگیری از ین روند در تاریخ ۳۱/۱/۲۰۰۷ محتوای جدید AACS جایگزین نسخه ای که در April ۲۰۰۵ به عنوان استاندارد AACS پذیرفته شده بود.


● Contrast & Brightness
کنتراست بصورت یه نسبت هستش و واحد نداره! مثلا میگن کنتراست این LCD برابر ۷۰۰:۱ هستش... یعنی وقتی این LCD داره سفید خالص رو نشون میده، (روشن ترین رنگ ممکن) این سفید، ۷۰۰ برابر روشن تر از وقتیه که داره سیاه خالص رو نشون میده! (یعنی تاریک ترین رنگ)
حالا این چه معنی میده؟ یعنی خب هرچی این عدد بزرگتر باشه، این نسبت عمیق تره و اختلاف بیشتره! در نیتجه سیاه تاریکتر و سفید درخشنده تری داریم! کلا میشه گفت اگه طیف رنگ رو در نظر بگیریم، با بزرگ شدن این عدد، این طیف کش میاد و بلند تر میشه... در نتیجه رنگها با طیف کاملتری بوجود میان و عملا تصویر واقعی تر میشه...
کنتراست، در واقع بزرگترین ضعف LCD هستش... تلویزیون های CRT از قدیم بخاظر ظرز کارکردشون کنتراست بینهایت دارن! (یعنی دقیقا چیزی که ما با جشممون میبینیم! تاریک رو هیچی نمیبینیم (۰) و خب سفید هم هرچقدر باشه، جواب بینهایته! ) تو صفحه های Plasma هم کنتراست خیلی خیلی عالی هستش... چیزی حدود ۲۰,۰۰۰:۱ ! ولی تو LCD من بیشتر از ۱۳۰۰:۱ یادم نمیاد دیده باشم... ولی همینم خیلی خوبه و کاملا راضی کننده هستش!
این سامسونگ هم که میاد میگه مثلا من تلویزیون زدم با کنتراست ۶۰۰۰:۱ ، عملا داره دروغ میگه و واقعیش حدود ۱۰۰۰:۱ هستش... اون ۶۰۰۰:۱ از راه دیگه ای بدست اومده که به Dynamic Contrast معروفه و اصلا ملاک درستی نیست...
آخرین خبر کنتراستی (!!) رو هم بزارم که بحث کنتراست تکمیل شه:
تو همین نمایشگاه CES ۲۰۰۷ که ماه پیش تو لاس وگاس آمریکا برگزار شد، Sony نسل جدید از تلویزیون های OLED رو نشون داد که کنتراستشون برابر ۱,۰۰۰,۰۰۰:۱ بود! اگه بتونن به تولید انبود برسن، میشه گفت Plasma برای همیشه به فراموشی سپرده میشه...
خب... Brightness یا روشنایی عاملی هستش که باعث میشه تصویر دیده بشه! درواقع شما هر رنگی هم داشته باشین، تا وقتی نوری نباشه، فقط سیاهه! (باور نداری، برو یه جعبه مداد رنگی بردار برو تو اتاق تاریک، بگو چی میبینی!!! )
حالا این Brightness بسته به تکنولوژی صفحه نمایش، به نحوی تولید میشه!
تو CRT، تفنگ کاتدی با شلیک الکترون به صفحه روبرو که حساس به مواد شیمیایی هستش، باعث تحریک ماده و پس دادن نور میشه! اینجا نور داره از خود صفحه متساعد میشه! پس بهش میگن Frontlight !
توی LCD روشهاش مختلفی وجود داره! روش عامه که روش سنتی هستش، به این صورت هستش که پشت پیکسل ها صفحه متشکل از لامپهای فلورسنت وجو داره که همواره روشن هستن و نور ۱۰۰% سفید تولید میکنن! این نور با عبور از رنگهایی که پیکسل ها میسازن، رنگ میگیرن و به چشم میرسن! و درواقع شما با کم و زیاد کردن Brightness دارین میزان نور اون فلورسنت ها رو تغییر میدین!
روشهای دیگه ای هم برای نور دهی به LCD هستش... مثل Electro Luminescent Panel) DLP) یا Cold Cathode Fluorescent Lamp) CCFL) یا Hot Cathode Fluorescent Lamp) HCFL)
یا.... ایناه همگی چون پشت تصویر هستن، به Backlight معروفن!
اینا همه توی صفحه های رنگی استفاده میشن! توی باقی صفحه هات LCD که monochrome هستن مثل موبایل های قدیمی یا ساعت های دیجیتالی، میشه بجای Backlight از Sidelight استفاده کرد که میتونی چند تا دیود معمولی باشه... معمولی هم رنگهای سفید و سبز و آبی استفاده میشه...
حالا این Brightness واحدهای مختلفی داره که مهمترینهاش (Candela / Square Meter (cd/m۲) و Lumen هستش... هر ۱cd/m۲ برابر ۱ لومن میشه! و وقتی میگیم Brightness این مانیتور ۴۵۰cd/m۲ هستش یعنی به ازای هر متر مربع از این صفحه، ما برابر ۴۵۰ لومن نور داریم! (که البته خیلی زیاده! و البته کمتر پیش میاد که مانیتور شما ۱متر مربع مساحت داشته باشه!!! )
Brightness هرچی بیشتر باشه بهتر نیست... یعنی نه که نباشه! ولی اصولا کارایی نداره! چون کمتر پیش میاد که Brightness مانیتور رو روی حداکثر بزارین! (البته برای فیلم خیلی کیف میده! ولی همینجوری کار کردن چشم آدم رو در میاره!) در کل اینکه برای خرید مانتیور و TV و... بیشتر روی Contrast حساسیت داشته باشین! چون الان دیگه همه اونقدری Brightness دارن که کفایت کنه...